Onderzoek voeren volstaat niet om academisch onderzoeker te heten

curationrotation

“Jihadonderzoeker zelf verdachte in terreurzaak” (11.01.2016, Elsevier). “Jihadonderzoeker vrij onder voorwaarden” (11.01.2016, De Standaaard). Achter woorden schuilt vaak een web van culturele connotaties. Neen, ik heb het voor een keer niet over ‘Jihad’. Ik heb het over ‘onderzoeker’. Wat maakt een onderzoeker precies een onderzoeker? Spoiler: het antwoord is niet: onderzoek voeren.

Er is niets mis met de wil om te wegen op het publieke debat. Om te wegen moet je natuurlijk wel eerst opvallen. Iemand moet jou aan het woord laten. En die iemand moet een goede reden hebben om jou de microfoon te geven. Geloofwaardigheid, op basis van expertise, kan daarbij zo’n reden zijn. In dat geval helpt het als je jezelf onderzoeker kan noemen. De titel ‘onderzoeker’ baadt in een aura van geloofwaardigheid, ja, zelfs academische geloofwaardigheid. Maar is dat wel terecht? Lees verder

Het voornemen van een verzuurde blogger: de balans

Een jaar geleden legde ik mezelf een voornemen op: iets minder zurig bloggen. Vandaag maak ik de balans op.

De werkwijze is nog steeds dezelfde: ik categoriseer al mijn blogposts als neutraal (beschrijvend), positief (lovend of oplossingsgericht), negatief (bekritiserend of problematiserend), bitsig (bijzonder scherp of cynisch) of belachelijk. Deze huis-tuin-en-keuken-inhoudsanalyse werd onderworpen aan een strenge peer review. De reviewer zag echter geen graten in de gevoerde kategorisering.

peerreview

De balans Lees verder

De VRT gaat een anti-Vlaamse toekomst tegemoet

VRTDat een centrumrechtse regering een openbare omroep allerminst ontziet in haar besparingsdrift, mag niet verbazen. Waar links maatschappelijke relevantie ziet, ziet rechts nu eenmaal betutteling en marktverstoring. Maar de huidige coalitie is naast centrumrechts ook tamelijk Vlaams gekleurd. Daarom is het zo opmerkelijk dat de ‘V’ in VRT rake klappen lijkt te krijgen in de huidige toekomstplannen. Op minstens drie vlakken zal de openbare omroep de Vlaamse identiteit niet meer kunnen bedienen en dan hebben we niet over quota voor Nederlandstalige muziek. Lees verder

En toen publiceerde De Standaard een citaat dat nooit werd uitgesproken

Wat betekent een aanhalingsteken? Bij De Standaard van alles, weten we dankzij de laatste bijdrage van ombudsman Tom Naegels (De Standaard, 31.08.2015). Daarin verantwoordt hij waarom zijn collega’s een interview kopten en inleidden met een citaat dat nooit werd uitgesproken. Boeiende literatuur heeft die man toch weer geschreven! Waarom ik dat deze keer écht meen, verklap ik zo meteen. Eerst moeten we enkele conventies opfrissen. Lees verder

“Wij bieden jou: zelfstandige.” Vacatures voor freelance journalisten zijn géén vacatures

misdaad

Gejuich bij de afgestudeerden, hier en daar een traantje van vreugde. Er is nog eens een vacature voor een journalist! Maar eigenlijk ook weer niet…

PXL, één van de zes Vlaamse hogescholen met een professionele bacheloropleiding in de journalistiek, maakte melding op Facebook. Het Laatste Nieuws zoekt een misdaadverslaggever voor de regio Brussel. Correctie, ze zoeken een freelance misdaadverslaggever. Een vacature mag dit dus eigenlijk niet heten; eerder een aanbod van een potentiële klant van de freelancer in kwestie.

Schijn bedriegt

Dat dit meer is dan een potje semantisch muggenziften, blijkt uit het vacaturebericht zelf. De format die Regiojobs aanbiedt, is op maat gesneden van – u raadt het – vacatures in plaats van opdrachten. Het resultaat is een ietwat gewrongen bericht. De formulering “Wij bieden jou: zelfstandige” is niets minder dan hilarisch. Het aanbod van “een nieuw avontuur vol afwisseling binnen dé leidende mediagroep van Vlaanderen” wringt al iets meer. Werk je als zelfstandige wel ‘binnen’ een mediagroep? Dat het zou gaan om een voltijdse betrekking, is ook niet onschuldig. Is een freelancer die ‘voltijds’ opdrachten uitvoert voor één klant, namelijk geen schijnzelfstandige? Lees verder

Wetenschapsnieuws is slecht voor de wetenschap. En ‘De verdeelde klas’ was nog veel slechter.

newSqueezedOrangeIk hoor mijn academische collega’s vaak zuchten, wanneer ze de krant openslaan. Weer een onderzoek waarover verkeerd wordt bericht. Vaak gaat het om een onderzoeksthema dat aansluit bij hun eigen expertise. En meestal volgt dan de retorische vraag: en wat met al die onderzoeken in het nieuws waar ik zelf niets van weet? Vaak draait de kritiek uit op een vingerwijzing naar de wetenschapsjournalist, die klaarblijkelijk weer de mist in ging. Maar misschien is er een fundamenteler probleem. Wat als wetenschapsnieuws een contradictio in terminis is? Lees verder

25 jaar Vlaamse mediaconvergentie in één (onheilspellende) figuur

mediaconvergentie

Wat deze figuur NIET toont,…

  • is het volledige Vlaamse mediaveld. Audiovisuele media, reclameregie en distributie worden niet in rekening gebracht. Weet wel dat ook deze activiteiten deel uitmaken van verregaande mediaconvergentie. Denk bijvoorbeeld aan distributeur Telenet die zich in De Vijver (Vier, Vijf, Woestijnvis) heeft ingekocht, of aan Medialaan (VTM, 2BE, Q-music,…) met hoofdaandeelhouders Roularta en De Persgroep.
  • is de volledige printmarkt. De periodieke pers is bijzonder divers, dus beperken we ons tot dagbladen enerzijds en weekbladen met een brede focus anderzijds. We steunen hierbij op de gegevens van de Vlaamse Regulator voor de Media (Mediaconcentratie 2013, Mediaconcentratie 2008) en PMV Printmedia in Vlaanderen (Verleyen, 2005).Ik kan niet genoeg benadrukken dat die afbakening in een aantal gevallen nog steeds relatief arbitrair is.
  • zijn de buitenlandse activiteiten van Vlaamse uitgevers. Zo zijn zowel De Persgroep als het Mediahuis ook grote spelers in Nederland, en Roularta heeft een poot in Frankrijk.
  • is marktaandeel. Deze figuur vertelt niets over lezersaantallen, abonnementen, bereik of reclame-inkomsten.
  • zijn mijn visuele vaardigheden.

Wat deze figuur WEL toont,…

is de mediadiversiteit in termen van uitgevers bij de bovenstaande titels. Binnen elk jaar staat elke kleur voor één uitgever. Vandaag is een interessante dag om deze oefening te maken. Het is namelijk 25 jaar geleden dat de audiovisuele sector werd opengesteld voor een commerciële omroep en vandaag neemt de Persgroep een aantal belangrijke titels van Sanoma over, zoals Humo en Story.
Lees verder

EU-nieuws in functie van BE-nieuws en niet anders

eu

Politico.eu is er en de lat ligt hoog. ‘Een clubje Amerikanen dat ons even komt uitleggen hoe we de Europese Unie in beeld moeten brengen’, wordt wel eens lacherig gesteld. Nieuws over de Europese Unie op de agenda zetten, het is een opdracht waar menig binnenlands medium al over struikelde. Onterecht, vindt Europajournalist Rob Heirbaut (De Redactie, 21.04.2015). In zijn opiniestuk verwondert hij zich erover dat EU-nieuws nog zo vaak in de buitenlandkatern wordt gedropt, terwijl “de EU de krijtlijnen van de binnenlandse politiek bepaalt”. Maar is dat wel een correct argument? Lees verder

VRT zegt IS, BBC zegt ‘so-called Islamic State’. Elke keer weer

ISSoms kijk ik per ongeluk naar het BBC-journaal van zeven. Leuk is dat, vooral wanneer het over binnenlands nieuws gaat. Het Verenigd Koninkrijk is anders dan België, maar eigenlijk vooral toch niet. Het weer is grijs, de regering rijdt rechts en de last-minute deals naar Syrië doen gouden zaken.

Drie keer heb ik een reportage zien passeren over IS. Of neen, drie keer heb ik een reportage zien passeren over ‘so-called Islamic State’. Want zo wordt de terreurorganisatie consequent benoemd door de nieuwsankers, reporters en voice-overs van het BBC News.
Lees verder

Opleidingen moeten studiekiezers niet verstrooien, wel begeesteren

HO

‘Ontdek jezelf, begin bij de wereld’, ‘durf denken’ en ‘word wat jij wil’. Hoera, het is weer tijd voor het reclameblok van het hoger onderwijs! Het Wilde Westen van de studentenwerving zit boordevol hippe slogans, kleurrijke brochures en propvolle informatiedagen. Voor de gelegenheid heeft de Vlaamse Vereniging van Studenten (VVS) een inhoudsanalyse gevoerd op de informatiebrochures. Conclusie: er ontbreekt heel wat belangrijke informatie en de informatie die er wel staat, getuigt niet altijd van intellectuele eerlijkheid. Aanbeveling: meer stroomlijning, sereniteit en basiscriteria voor informatie. Terechte aanbevelingen? Ik denk van wel, maar…
Lees verder