Liefste mening, ik maak het uit


Liefste mening,

Er is geen eenvoudige manier om dit te zeggen.

Lees verder

Advertenties

‘If it quacks like a doc…’ Over academisch taalgebruik door leken

badeente-akademiker

Mijn drie maanden oude telg kan heerlijk brabbelen. Meer zelfs, ze dialogeert met mij. Ze krijst, sjirpt, intoneert en kijkt mij vervolgens vol verwachting aan, in de hoop dat ik reageer. Dat doe ik ook en zo voeren wij het ene deugddoende gesprek na het andere. Althans ogenschijnlijk, want ook al neemt ons onderonsje de vorm aan van een inhoudelijk debat, van een echte (poging tot) betekenisuitwisseling is geen sprake. Mijn lieve meid ontbeert nog de competenties om werkelijk met mij van gedachten te wisselen. Dat zal haar er echter niet van weerhouden om later in de crèche ook met haar leeftijdsgenootjes hoog oplaaiende discussies te voeren. Niets zo schattig als een nonsensicaal debat tussen twee mini-mensjes. Lees verder

Vlaamse paywall groeit sneller? Niet toevallig nu

IMG_20170727_125124Eerlijk is eerlijk: mijn journalistieke eetgewoontes kan je gerust als ongezond bestempelen.

Ik verorber dagelijks meermaals de gratis nieuwssnacks die worden opgediend op de websites van De Standaard, De Morgen en De Redactie. Daarnaast graai ik elke dag door mijn Twitterfeed op zoek naar lekkere tussendoortjes, ook al ogen die steeds vaker bedorven; gekruide woordenwisselingen tussen beroepstwitteraars wijzen op de naderende vervaldatum van Twitter als publiek forum. Verder neem ik nog een voedingssupplement genaamd Apache, als avondmaal bekijk ik afwisselend het VRT- en VTM-journaal van 7 uur, en tot slot vormt ROB Vandaag het ideale nachtmutsje. Maar dat is het zo ongeveer. Mijn nieuwsdieet is tamelijk breed, maar eerder oppervlakkig en situeert zich vooral op de drie hoger vermelde nieuwssites.

Het valt mij dan wel op als er online iets lijkt te bewegen en 2017 voelt aan als een kantelmoment. De laatste maanden lijkt met name het evenwicht tussen gratis en betaald online nieuws te kantelen. Als er dit jaar inderdaad sprake is van een kantelmoment, zou dat niet eens zo toevallig zijn.

Lees verder

Factchecken is symptoombestrijding

hqdefault

“Is het verhaal wààr of níet waar?”

Al in 1989 stelde Kurt Van Eeghem de vraag aan zijn verdacht panel van drie wijzen. Op het einde van elke aflevering moest de overgebleven kandidaat namelijk het waarheidsgehalte van hun verhalen inschatten. Merk dus op: de titel van het programma verwees niet naar de kandidaat die de praatjes van het panel moest factchecken. ‘De Drie Wijzen’ verwees naar de praatjesmakers. Neem dat inzicht mee, bij het lezen van deze blogpost.

Goede journalistiek Lees verder

Hoe kan een niet-geïnformeerd publiek informatie werkelijk naar waarde schatten?

watisjournalistiek

Vorige maand ontdekte ik deze campagne van de Christelijke Mutualiteit, genaamd ‘Kritisch omgaan met info’.

In een handvol webpagina’s wordt de lezer uitgenodigd kritisch om te gaan met online gezondheidsinformatie. Je consulteert best een betrouwbare bron, zo luidt de kernboodschap, en onbetrouwbare bronnen herken je aan de hand van zenderkenmerken (vb. de bron is een professor of een expert), de context (vb. de bron wordt omringd door reclame) en de boodschap zelf (vb. de bron is te mooi om waar te zijn).

Conceptueel juich ik deze campagne toe. Mensen even laten stilstaan bij de kwaliteit van online (gezondheids)informatie is een nobel en actueel doel. Sommige concrete aspecten van de campagne vind ik bovendien erg scherp; de pagina die toelicht in welke context biomedisch wetenschapsnieuws vaak tot stand komt, tekent zelfs een zeer donker plaatje over medialogica en het daarop geënte businessmodel achter wetenschapscommunicatie.

Alleen leidt deze campagne tot een fundamentelere vraag die de campagne zelf overstijgt:

Hoe kan een niet-geïnformeerd publiek informatie werkelijk naar waarde schatten? Lees verder

Hoeveel kost onze verslaving aan de Amerikaanse verkiezingen?

amercian-addiction

Kort antwoord

Volgens mij te veel.

Lang antwoord

Begrijp me niet verkeerd. Ik erken het maatschappelijke belang van wie de 45e president wordt van de Verenigde Staten. Ik erken de economische, maar ook de socio-culturele en ecologische impact van deze persoon in die positie. Het doet er daarbij niet eens toe of je die maatschappelijke relevantie afmeet ten aanzien van onze Vlaamse kerkentorens of dat je vertrekt vanuit een breder, Europees of zelfs mondiaal gevoel van burgerschap. De Amerikaanse president doet er toe.

Ik zal zelfs een stap verder gaan en stellen dat ook het proces waarlangs en de context waarin die president verkozen wordt onze aandacht verdient. We mogen ons bewust zijn van het kiesstelsel waarin de kandidaat met de meeste stemmen kan verliezen. We mogen inzicht hebben in het tweeledige partijlandschap, dat steeds minder ruimte laat voor consensus en compromis. We mogen lezen over de socio-economische realiteit waarin het land zich in dit verkiezingsjaar bevindt. En ja, we mogen geïnformeerd worden over het steeds grotesker ogende mediacircus tijdens de voorverkiezingen en de eigenlijke eindstrijd.

Maar betekent dat ook dat we zelf moeten deelnemen aan dat mediacircus? Lees verder

Over politici die ‘politiek’ als scheldwoord gebruiken

51geenproteststem

“De bonden doen te veel aan politiek”, kopte De Tijd vorige week (26.10.2016). Voka-topman Hans Maertens zei in een interview het volgende: “Eerst hebben we nood aan vakbonden die durven mee te denken met de bedrijven en die geen politieke betogingen of stakingen organiseren. (…) Door tegen een regering actie te voeren of te staken, profileren onze vakbonden zich al te vaak als politieke actoren.” In het interview legt Maertens ook uit hoe die vakbonden zich dan wel zouden moeten gedragen en met welke doelstellingen.

In diezelfde week berichtte ROB TV over een vrouw die in afwachting van een sociale woning in Tienen al meer dan twee maanden in een garagebox woonde. Een dag later blijkt dat de vrouw een noodwoning krijgt aangeboden in Glabbeek. Burgemeester Peter Reekmans stelt stellig: “Dit is een vrouw helpen; dit heeft niets met politiek te maken“, om vervolgens het Tiense bestuur een veeg uit de pan te geven en de ganse asielcrisis erbij te sleuren.

Nog eentje om het af te leren? “Het is een puur politiek spel tegen de opkomst van de PTB, met inhoud heeft dit niets te maken,” aldus partijvoorzitter van de N-VA Bart De Wever (De Redactie, 24.10.2016) Lees verder

Essay: De (zelf)destructie van constructieve journalistiek

(Even vooraf: ‘Essay’ is een groot woord. Eigenlijk is dit gewoon een lange blogpost, waarin ik alles zeg wat ik ooit al eens wilde zeggen over het thema. Nu leek mij een goed moment.)

constructief

Björn Soenens was het op één na slechtste wat de Vlaamse constructieve journalistiek kon overkomen. Maar zelfs dat is volgens mij maar ten dele zijn eigen schuld.

Lees verder

De opiniepeiling heeft wél waarde, alleen niet voor jou en mij

Sommige blogposts kan ik eindeloos recycleren. Zo kan ik elk jaar weer talloze keren vertellen waarom ook een correcte opiniepeiling waardeloos is. Kortweg vertel ik in die blog dat zelfs een correct uitgevoerde en juist geïnterpreteerde opiniepeiling geen nuttige informatie oplevert voor de kiezende burger. Tenzij je het kiesgedrag van je medeburgers belangrijk vindt in het stemhokje, ben je na een peiling absoluut niets wijzer over inhoudelijke thema’s, politieke stellingnames of zelfs persoonsgebonden partijstrategie. Van alle soorten politieke horse-race berichtgeving is de opiniepeiling de meest zinledige.

Althans, dat dacht ik tot voor kort. Dankzij Het Laatste Nieuws ben ik mij nu bewust van de waarde van een opiniepeiling. Of toch de doelgroep voor wie het een waarde kan hebben:

HLN

Lees verder

Beste bèta, kom AUB niet pootjebaden in de humane wetenschap.

 

pootjebaden

Vandaag woonde ik het slotevent bij van OASE, een project waarin de Faculteit Wetenschappen een grondige onderwijsvernieuwing doorvoerde in het eerste jaar Wiskunde en Fysica. Wie een grote lofshow vol opgeblazen valorisatie-indicatoren verwachtte, was eraan voor de moeite: zelden zag ik zo’n eerlijke en open zelfreflectie bij de voorstelling van een onderwijsproject. Ik heb veel bijgeleerd.

Daarna liep het echter bijna mis bij de videoconference van prof. Carl Wieman, Nobelprijswinnaar in de Natuurkunde. Het probleem was niet technisch van aard, wel inhoudelijk.

“Personally, I believe…”

Prof. Wieman voert de laatste jaren steeds meer onderzoek naar onderwijsvormen in natuurwetenschappelijk hoger onderwijs. Daarom was hij uitgenodigd om zijn aanpak toe te lichten. Zelf ben ik geen pedagoog, maar ik kon mij niet van de indruk ontdoen dat de Nobelprijswinnaar niet veel verder geraakte dan de toepassing van enkele basisinzichten uit de cognitieve psychologie. Bovendien kwam hij ei zo na in de problemen, toen enkele toehoorders kritische vragen stelden over de robuuste onderzoeksresultaten van zijn interventie. Van het Hawthorne-effect had de natuurkundige nog wel gehoord, maar de overweging van een mogelijk Placebo-effect vond de professor kennelijk minder relevant. In zijn woorden: of het effect nu echt is of een placebo-effect: als het maar werkt. Bij een andere vraag naar evaluatievormen liet prof. Wieman zich ontvallen dat klassieke examenvormen volgens hem minder effectief zijn dan het oplossen van geïntegreerde, real-life cases. Die lacherige ‘Personally, I believe’ werd daarbij maar lauwtjes onthaald door het publiek. Lees verder