Essay: De (zelf)destructie van constructieve journalistiek

(Even vooraf: ‘Essay’ is een groot woord. Eigenlijk is dit gewoon een lange blogpost, waarin ik alles zeg wat ik ooit al eens wilde zeggen over het thema. Nu leek mij een goed moment.)

constructief

Björn Soenens was het op één na slechtste wat de Vlaamse constructieve journalistiek kon overkomen. Maar zelfs dat is volgens mij maar ten dele zijn eigen schuld.

Lees verder

Wanneer de VTM-quote-generator de verkeerde quote uitspuwt

spuug

“Mensenlief, moeten we nu echt dat ene woordje ‘spuwen’ zo uitvergroten?”

Links en (vooral) rechts klinkt de roep om clementie. Immers, doet niet iedereen wel eens een ongelukkige uitspraak, een ‘slip of the tongue’, een miscommunicatie?

Ja, dat doen wij. Maar een communicatie bestaat uit meer dan enkel de boodschap. Dus om de communicatie van onze minister-president te kwalificeren als een misser, kunnen we ook andere elementen in rekening brengen. Er is al heel wat inkt gevloeid over de zenderkenmerken, maar ik denk dat vooral de communicatiecontext elke vorm van genade uitsluit. Volgens mij zijn er twee relevante contexten: de centrumrechtse coalitie en de VTM-nieuwsstudio.

Lees verder

De opiniepeiling heeft wél waarde, alleen niet voor jou en mij

Sommige blogposts kan ik eindeloos recycleren. Zo kan ik elk jaar weer talloze keren vertellen waarom ook een correcte opiniepeiling waardeloos is. Kortweg vertel ik in die blog dat zelfs een correct uitgevoerde en juist geïnterpreteerde opiniepeiling geen nuttige informatie oplevert voor de kiezende burger. Tenzij je het kiesgedrag van je medeburgers belangrijk vindt in het stemhokje, ben je na een peiling absoluut niets wijzer over inhoudelijke thema’s, politieke stellingnames of zelfs persoonsgebonden partijstrategie. Van alle soorten politieke horse-race berichtgeving is de opiniepeiling de meest zinledige.

Althans, dat dacht ik tot voor kort. Dankzij Het Laatste Nieuws ben ik mij nu bewust van de waarde van een opiniepeiling. Of toch de doelgroep voor wie het een waarde kan hebben:

HLN

Lees verder

Beste bèta, kom AUB niet pootjebaden in de humane wetenschap.

 

pootjebaden

Vandaag woonde ik het slotevent bij van OASE, een project waarin de Faculteit Wetenschappen een grondige onderwijsvernieuwing doorvoerde in het eerste jaar Wiskunde en Fysica. Wie een grote lofshow vol opgeblazen valorisatie-indicatoren verwachtte, was eraan voor de moeite: zelden zag ik zo’n eerlijke en open zelfreflectie bij de voorstelling van een onderwijsproject. Ik heb veel bijgeleerd.

Daarna liep het echter bijna mis bij de videoconference van prof. Carl Wieman, Nobelprijswinnaar in de Natuurkunde. Het probleem was niet technisch van aard, wel inhoudelijk.

“Personally, I believe…”

Prof. Wieman voert de laatste jaren steeds meer onderzoek naar onderwijsvormen in natuurwetenschappelijk hoger onderwijs. Daarom was hij uitgenodigd om zijn aanpak toe te lichten. Zelf ben ik geen pedagoog, maar ik kon mij niet van de indruk ontdoen dat de Nobelprijswinnaar niet veel verder geraakte dan de toepassing van enkele basisinzichten uit de cognitieve psychologie. Bovendien kwam hij ei zo na in de problemen, toen enkele toehoorders kritische vragen stelden over de robuuste onderzoeksresultaten van zijn interventie. Van het Hawthorne-effect had de natuurkundige nog wel gehoord, maar de overweging van een mogelijk Placebo-effect vond de professor kennelijk minder relevant. In zijn woorden: of het effect nu echt is of een placebo-effect: als het maar werkt. Bij een andere vraag naar evaluatievormen liet prof. Wieman zich ontvallen dat klassieke examenvormen volgens hem minder effectief zijn dan het oplossen van geïntegreerde, real-life cases. Die lacherige ‘Personally, I believe’ werd daarbij maar lauwtjes onthaald door het publiek. Lees verder

Persprijs voor ‘De verdeelde klas’ is een dikke middenvinger naar de wetenschap

19illegaal

Wanneer reportagemaker Sara Van Boxstael samen met haar collega’s de Belfius Persprijs in ontvangst neemt voor de Koppenuitzending ‘De verdeelde klas’, verwijst ze in haar dankwoord naar de kritiek die de reportage destijds teweeg bracht. Een programma over een maatschappelijk thema als racisme kan al snel rekenen op een mediakritisch blogje hier en daar. Maar deze kritiek was anders. De kritiek op ‘De verdeelde klas’ was academisch, multidisciplinair, luidkeels en oorverdovend unaniem. Lees verder

Artikel #betonstop is een advertorial, betaald met exclusiviteit

ballon.png

Flashback naar het voorjaar: plots regende het kritische berichten over advertorials, reclames verpakt als redactionele bijdragen (De Correspondent, De Morgen, Apache, eigen blog). Aanleiding was de vaststelling dat de Persgroep nu ook haar eigen journalisten inzet om zulke ‘reportages’ te ontwerpen in opdracht van adverteerders.

Fast forward naar De Morgen van maandag 23 mei. In de lead story krijgen we een exclusieve inkijk in het nieuwe Beleidsplan Ruimte Vlaanderen, dat minister Schauvliege aan het finaliseren is en dat ons verkaveld Vlaanderenlandje moet redden van volledige betonnering en versnippering (De Morgen, 23.05.2016). Hebt u het ook gelezen? Proficiat, u las een politieke advertorial.
Lees verder

Reclame wordt niet eerlijker en de JEP is niet onafhankelijk

In De Tijd lezen we vandaag dat reclame steeds eerlijker wordt. Dat is zo, omdat de Jury voor Ethische Praktijken inzake reclame (JEP) de laatste jaren steeds minder indieners van klachten in het gelijk stelt. Dus, zo concludeert voorzitter Piet Moons, de reclamesector is zich aan het responsabiliseren.

Mooi is dat. Tenminste, mocht die redenering steek houden en gemaakt zijn door een onafhankelijke instantie. Lees verder

Onafhankelijk is niet per se neutraal (en geplooid papier is niet per se een krant)

betuttelingsindexDaar lag hij. Geplooid, bepoteld door God weet wie en klaar om het online nieuws van gisteren te herkauwen. Hoewel: op pagina zes van de Metro las ik vandaag iets wat ik nog niet wist, nl. dat België nipt de top tien haalt van de betuttelingsindex en dat dat een slechte zaak is.

Die rangschikking volgt uit de ‘Nanny State Index’, waarbij de Britse denktank Institute of Economic Affairs het beleid van Europese landen inzake eten, drinken en roken evalueert. Hoe strenger de regelgeving en hoe hoger de ‘zondetaksen’ (sic), des te hoger een land op de index scoort.

Toppie.

Alleen weet een beetje journalist dat persberichten van zogeheten denktanks altijd de nodige scepsis verdienen. Eigenlijk geldt dat gewoon voor elk persbericht, maar berichten van denktanks, onafhankelijke platformen of (nucleaire) fora behoeven toch echt wel die extra korrel (jodium)zout.

Lees verder

Heeft het kibbelkabinet een Coca-Cola-effect?

Ben jij voor Light, Zero, Life of ‘den echte’?

Choose happiness

Als ik deze vraag stel aan mijn vrienden, zullen de meesten zich positioneren als Zeronauten of originals. Slechts enkelen leven light en tot nu toe ken ik slechts één iemand die pro-life is. Alleszins heeft iedereen een duidelijke voorkeur, althans, binnen het palet dat Coca Cola definieert. Je denkt niet na over andere opties zoals pakweg Ice Tea, Canada Dry of Almdudler. Coca Cola stelt de vraag en beantwoordt ze dus ook. Iedereen heeft het gevoel een keuze gemaakt te hebben, maar wat je ook kiest: je kiest Coca Cola.

Ondertussen in de Wetstraat Lees verder

De zalm ligt te rotten achter de betaalmuur

 

Hieronder zie je een screenshot van de homepage van http://www.demorgen.be op zaterdag 6 februari.

DM.png

En dit is diezelfde screenshot, die aangeeft welke berichten door een journalist van De Morgen zijn geschreven en welke niet.

DMb

Dit is geen journalistieke kritiek. Met Lisbeth Imbo aan het roer en Joël De Ceulaer als recente toptransfer is De Morgen naar mijn mening al een tijd bezig aan een stevige remonte. Jammer dus dat van de achttien bovenstaande berichten er slechts acht uit eigen huis komen. Lees verder